คุณอยู่ที่: พระเครื่อง > บทความพระเครื่อง > พระสมเด็จ ยอดนิยม > รายละเอียด

หมวดหมู่

หมวดหมู่ใหม่


สมเด็จบางขุนพรหม พิมพ์ฐานคู่

2011-07-17 21:36

พระสมเด็จบางขุนพรหม พิมพ์ฐานคู่ กรุเจดีย์ใหญ่-กรุเจดีย์เล็ก

ประมาณปี พ.ศ.2413 “เสมียนตราด้วง”ผู้ปฎิสงขรณ์วัดใหม่ บางขุนพรหม (วัดใหม่อมตรส)ได้มาอาราธนา สมเด็จฯ ให้สร้างพระพิมพ์สมเด็จขึ้นอีกรุ่นหนึ่ง เพื่อบรรจุไว้ในพระเจดีย์ประธานของพระอารามนั้น สมเด็จท่านก็ลงมือสร้างพระของท่านให้ตามความประสงค์ โดยสร้างจากแม่พิมพ์เดียวกับของวัดระฆัง

เมื่อสร้างพระเครื่องเป็นที่เรียบร้อย ก็ได้นำลงบรรจุในพระเจดีย์ดังกล่าวก็เลยไม่มีใครอยากทุบทำลาย จนกระทั่งเกิดกรณีพิพาทกับฝรั่งเศสในสมัยราชการที่ ๕ ทำให้ชาวไทยสมัยนั้นกระเหื้ยนกระหือที่จะออกไปรบ จึงได้พากันมาที่วัดบางขุนพรหม เพื่อนำพระที่บรรจุในเจดีย์ติดตัวไปเป็นขวัญและกำลังใจ ซึ่งต่อมามีกาลักลอบตกพระสมเด็จกันขนานใหญ่ พระที่ถูกลักลอบออกมานี้ วงการเรียกกันว่า “พระกรุเก่า”นั่นเอง

จนกระทั่ง ในปี พ.ศ.๒๕๐๐ ทางวัดใหม่อมตรสจึงได้ทำการเปิดกรุอย่างเป็นทางการ ปรากฏว่า มีพระเหลืออยู่ในกรุประมาณ ๒,๙๐๐ องค์ ที่ยังมีสภาพดีอยู่ พระที่ออกจากรุครั้งนี้ วงการเรียกกันว่า “พระกรุเก่า” ในบรรดาพระพิมพ์ที่ออกจากกรุในปี พ.ศ.๒๕๐๐ มีจำนวนพระพิมพ์มากมายหลายพิมพ์ด้วยกัน มีทั้งแบบนอกพิมพ์ทรงและพิมพ์อื่นๆวัดอื่นที่ไม่ใช่พิมพ์สมเด็จบรรจุรวมอยู่ด้วย แต่ถ้าเลือกเอาเฉพาะพิมพ์สมเด็จที่วงการจัดมาตรฐานการเล่นไว้ มีอยู่ด้วยกัน ๙ พิมพ์ทรงได้แก่

พิมพ์พระประธาน,พิมพ์ทรงเจดีย์,พิมพ์เส้นด้าย,พิมพ์ฐานแซม,พิมพ์เกศบัวตูม,พิมพ์สังฆาฎิ,พิมพ์อกครุฑ,พิมพ์ฐานคู่,พิมพ์ปรกโพธิ์

ในบริเวณวัดใหม่อมตรส มีพระเจดีย์ประดิษฐานอยู่ ๒ องค์ด้วยกัน คือพระเจดีย์ใหญ่ที่บรรจุพระสมเด็จบางขุนพรหม และ พระเจดีย์เล็กที่ตั้งอยู่ใกล้เคียงกัน สันนิษฐานว่า คนในตระกูล “ธนโกเศศ”ซึ่งมีเสมียนตราด้วงเป็นต้นตระกูล ได้มาสร้างไว้

พระเจดีย์เล็ก ได้ปรากฏพระเครื่องขึ้นชุดหนึ่งที่มีลักษณะใกล้เคียงกับพระกรุเจดีย์ใหญ่ ทั้งเนื้อหาและพิมพ์ทรงซึ่งมีอยู่ด้วยกัน ๖ พิมพ์ได้แก่

พิมพ์ฐานคู่,พิมพ์ทรงเจดีย์,พิมพ์ปางประทานพร,พิมพ์ปางไสยาสน์,พิมพ์เกศแก้วจุฬามณี,พิมพ์สามเหลี่ยม ที่ว่าลักษณะเนื้อหาและพิมพ์ทรงใกล้เคียงพระกรุเจดีย์ใหญ่นั้นเป็นเฉพาะ “พิมพ์ฐานคู่” ซึ่งในพระกรุเจดีย์ใหญ่ก็ปรากฎพิมพ์ดังกล่าว ซึ่งเมื่อดูพิมพ์ทรงโดยทั่วไปแล้วจะเห็นว่า มีลักษณะที่ใกล้เคียงกันมาก ยกเว้นเพียงเรื่องของคราบกรุ เพราะพระกรุเจดีย์เล็กส่วนใหญ่จะมีครบกรุจับตามองค์พระแน่นหนาไปหมด แต่ก็ยังสามารถสังเกตพิมพ์ทรงได้

ลักษณะทั่วไปของพระสมเด็จพิมพ์ฐานคู่ ได้ถอดเค้ามาจากพระพิมพ์ฐานแซมแบบพิมพ์อกร่องหูยานฐานเส้น มารวบย่อลงแล้วแปลงลักษณะของอาสนะให้กลายเป็นสินทิวคมๆไม่แสดงความหนาของฐาน และให้จับเป็นคู่ๆเรียกกันว่า พิมพ์ฐานคู่

การแยกแยะว่า พระสมเด็จพิมพ์ฐานคู่ดังกล่าวเป็นของกรุเจดีย์ใหญ่ หรือกรุเจดีย์เล็กนั้น เป็นเรื่องที่สร้างปัญหาแก่นักสะสมพระเครื่องเป็นอย่างมาก จำต้องอาศัยการพิจารณาที่ละเอียดและพิถีพิถันพอสมควร เพราะส่วนใหญ่จะเหมือนกันมากจบแทบจะจำแนกไม่ออก คงมีที่ต่างกันอย่างเห็นได้ชัดเจนตรง พิมพ์หน้าเล็กแขนกลมและแขนหักศอก

aa.1.jpg

หลวงพ่อสาคร วัดหนองกรับ  หลวงพ่อคูณ วัดบ้านไร่

ย้อนกลับ: พระกริ่ง-พระชัยวัฒน์ ศรีนคร 2011-07-17 21:32

ต่อไป: เหรียญหลวงพ่อแช่ม วัดฉลอง 2011-07-19 23:16